Nieoficjalny Portal Miasta Brzeska i Okolic 
  Home  |   Almanach  |   BBS  |   Forum  |   Historia  |   Informator  |   Leksykon  |   Linki  |   Mapa  |   Na skróty  |   Ogłoszenia  |   Polonia  |   Turystyka  |   Autor  
 

Uderz w stół, a nożyce się odezwą.  (Zbigniew Stós)  2022-11-14

Uderz w stół, a nożyce się odezwą.

Na pewno wielu czytelników portalu czytało komunikat "Komitetu Odnowy i Troski o Zabytkowy Cmentarz Parafialny w Brzesku", zamieszczony na stronie parafii pw. św. Jakuba Apostoła i profilu parafii na fejsbuku. Osoby, które nie czytały, zachęcam do zapoznania się z jego treścią; ją także zamieściłem na tym portalu TUTAJ.

W komunikacie "zahaczono" tych, "którzy nagłaśniają trudną sprawę w Brzesku nawet poza granicami Polski". Czytając to, poczułem się jak te nożyce, które muszą się odezwać, gdy ktoś uderzy w stół. Zamierzam to zrobić, jako że w Komunikacie odnalazłem wiele wątków wartych polemiki i wyjaśnienia nie tylko parafianom, ale także czytelnikom portalu w kraju i za granicą. Najbardziej zdenerwowało mnie przypisanie osobom krytykującym niezaradność proboszcza w temacie utrzymania cmentarza, do których zaliczam się także ja, o prowadzeniu nagonki na Kościół. Jakby tego oskarżenia było mało autor (autorzy) Komunikatu uważa (uważają), że krytykujący nic nie zrobili na rzecz tej brzeskiej nekropolii.

Przez wiele dni wahałem się, czy polemizować z tezami zawartymi w przedmiotowym Komunikacie, ale przekonał mnie jeden z czytelników, który napisał do mnie tak: "Pozostawienie komunikatu bez komentarza dla autorów, czy też autora komunikatu, jest zapewne tym, na co liczą. Nie dość, że tak oszczędnie gospodarują prawdą, to w dodatku, w swoim mniemaniu, wskazali winnych, wśród których oni się oczywiście nie znajdują. Bardzo wymowna postawa i jakaż uczciwa. Czy naprawdę uważają, że ludzie są tak naiwni i bezmyślni, by bezkrytycznie przyjmować tak pokrętne komunikaty? To ilustruje, w jaki sposób postrzega się parafian. Czy to tylko narcystyczna wyniosłość, czy grzeszna pycha, o której tak często słyszymy?"

Przejdźmy więc do treści Komunikatu. Zacznijmy od oczywistego przekłamania.

"Jako Komitet sprawujemy nad cmentarzem pieczę już od 26 lat. W tym czasie były różne sytuacje, najczęściej problemowe, związane z utrzymaniem cmentarza i troską o zabytkowe, a zapomniane nagrobki, najczęściej ludzi zasłużonych dla naszego Miasta. Groby te, gdyby nie troska Komitetu, pozostałyby całkowicie zapomniane i czas zniszczyłby miejsca pochówku tych osób."

Nie jest prawdą, że obecny Komitetu Odnowy i Troski o Zabytkowy Cmentarz Parafialny w Brzesku działa od 26 lat. 22 sierpnia 1996 roku powstał Komitet Odnowy Cmentarza, który działał do 3.10.2012 roku. Wbrew wielokrotnym twierdzeniom założycieli tamtego komitetu przez te wszystkie lata nie odnowiono ani jednej figury nagrobkowej i nagrobka. Pieniądze zbierane przez tamten komitet z pomocą mieszkańców Brzeska, przekazywane były do dyspozycji ówczesnego proboszcza, który decydował, jak je wydać. Z nieoficjalnych informacji wiadomo, że zebrane fundusze zostały wykorzystane do częściowego sfinansowania remontu muru cmentarnego oraz odnowienia figur przy głównej bramie cmentarza. Główne środki na te prace parafia otrzymała od Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków i Urzędu Miasta. Pieniądze składkowe wykorzystano także do opłacenia kosztów wycinki drzew na cmentarzu. Jedna udana inicjatywa, za którą można pochwalić tamten komitet, to wynajęcie opiekuna obiektu, który wykonywał bieżące prace porządkowe na cmentarzu (przynajmniej tak napisano TUTAJ).

Podczas listopadowej zbiórki w roku 2010 byłem w Brzesku i dołączyłem do grupy wolontariuszy kwestujących na cmentarzu. Zaskoczyło mnie wtedy, to czego doświadczyłem i co nie spełniało moich standardów przeprowadzania takich zbiórek. Puszki, do których zbierano datki, nie były zamykane ("kluczyki gdzieś się zawieruszyły"), była słaba komunikacja pomiędzy wolontariuszami - młodzież zbierająca datki od strony ul. Ogrodowej, kiedy doszła do wniosku, że skończył się jej czas, po prostu zostawiła puszkę na murze i opuściła cmentarz. Pozostawioną bezpańsko puszkę oddałem kwestującym w tym czasie przy bramie głównej. Kiedy na drugi dzień starałem się dowiedzieć u jednej z organizatorek zbiórki, jaką kwotę zebrano, usłyszałem "nie wiadomo, bo wszystkie puszki zabrała siostra na plebanię i jak przeliczy, to da nam znać". Moje krytyczne uwagi odnośnie do sposobu przeprowadzania zbiórki przekazałam organizatorce zbiórki i moim znajomym w Brzesku. 

Sytuacja uległa radykalnej zmianie w 2012 roku. Znalazła się grupa ludzi związanych z Uniwersytetem Trzeciego Wieku, która postanowiła wziąć sprawę odnowy zabytkowych grobów w swoje ręce. I tak powstał Komitet Odnowy i Troski o Cmentarz Parafialny.  Zaczęto organizować zbiórki na obu brzeskich cmentarzach, puszki podczas zbiórek były "pozaklejane", ponumerowane. Liczenie zebranych kwot odbywało się komisyjnie w tym samym dniu w kawiarence (mieścił się tam „sztab” kwesty) przy kościele pw. Miłosierdzia Bożego, utworzono specjalne konto, na które można było przez cały rok wpłacać datki. A co najważniejsze, przed każdą zbiórką drukowano "cegiełki", w których informowano darczyńców na remont jakiego nagrobka zbierane są pieniądze, a w każdym następnym roku pojawiała się także informacje o wyremontowanych już nagrobkach. W 2015 roku wziąłem udział w kweście zorganizowanej już na tych nowych zasadach. Portal brzesko.ws przez te wszystkie kolejne lata był sponsorem medialnym zbiórek. Wszystkie te działania sprawiły, że ofiarodawców przybyło, a zbierane przez poprzedni komitet kwoty podwoiły a nawet potroiły się z 3-4 tysięcy na 9-10 tysięcy. Za zebrane w ten sposób pieniądze wyremontowano osiem zabytkowych nagrobków.

Podsumowując to co wyraziłem w powyższym akapicie, z czystym sumieniem mogłem napisać w 2014 roku: "Portal brzesko.ws promując lokalnych poetów, artystów czy ludzi z pasją, pomógł wielu z nich zostać zauważonymi i docenionymi przez społeczności lokalne. Współpracujący ze mną dziennikarze społeczni nawiązują także kontakty między sobą, co doprowadziło do wielu ciekawych inicjatyw, że wspomnę choćby powstanie w 2012 roku Społecznego Komitetu Odnowy i Troski o Cmentarz Parafialny w Brzesku." (TUTAJ). Jedyne zastrzeżenie, jakie można mieć do minionego okresu, dotyczy konta komitetu, będącego de facto własnością parafii. Parafianie i mieszkańcy Brzeska nie mieli nigdy okazji dowiedzieć się np. czy na konto wpływały jakieś darowizny w ciągu roku i jak wyglądały rozliczenia wydatków z tego konta.

Działalność Komitetu została zawieszona w okresie pandemii, odeszli z niego poza dwoma osobami (proboszczem i jego przedstawicielką Marią Babicz) główni inicjatorzy powstania Komitetu, czyli Cecylia Jabłońska, Jacek Filip i Jerzy Wyczesany. Zmarł Janusz Przybylski, członek Komitetu.

Nie wiem, kiedy skompletował się obecny skład Komitetu, bo niestety nikt nie zdecydował się poinformować o tym opinii publicznej. Wiem tylko jedno, że jak na razie jego członkowie mają pod górkę. Znam osobiście wszystkich członków obecnego Komitetu. Jednych mniej, innych więcej i apeluję do Was, abyście nie dawali się wykorzystywać jednej czy dwóm osobom, które działają na szkodę Komitetu, podpierając się Waszymi nazwiskami. Chodzi mi tu o sknoconą tablicę informacyjną zawieszoną przy bramie cmentarnej (czytaj »), komunikat, o którym jest mowa w tym artykule i scedowanie na Was odpowiedzialności za utrzymanie cmentarza. To ostatnie należy do administratora cmentarza i jego należy rozliczać z tego, co się tam dzieje.

Czy naprawdę szanowny proboszcz uważa, że przypominanie mu o jego obowiązkach, których się podjął, kiedy przyjmował nominację na proboszcza parafii wraz z całym jej inwentarzem, za walkę z Kościołem?

Wróćmy do tematu. Obecny komitet nawiązał do starych praktyk (mam nadzieję, że tymczasowo), czyli sprzed roku 2012, kiedy to kontrolę nad zebranymi pieniędzmi przekazywano do dyspozycji proboszcza. Jak wiemy, umowa o administrowanie cmentarza podpisana w maju 2013 roku, czyli za działalności poprzedniego składu Komitetu, została zerwana przez proboszcza pod koniec 2020 roku. Ze względu na okres pandemii pierwsza kwesta odbyła się w listopadzie 2020 roku. Zebrano wtedy 8622,40 złotych. Pieniądze te decyzją proboszcza zostały przeznaczone na uiszczenie opłaty za wywóz śmieci w roku 2021. Według informacji uzyskanej od pani Marii Babicz koszt wywozu kontenerów w listopadzie 2021 roku wynosił 4399 zł, a w całym 2021 roku 14 761.88 zł.

Jeżeli chodzi o zamieszanie z tegoroczną wywózką śmieci, w omawianym komunikacie wini się ludzi za to, że składali kwiaty, znicze itd. w tym, a nie innym miejscu. A kto im wskazał to miejsce koło grobowca?



Innym tematem, który poruszałem wraz z czytelnikami na tym portalu przez ostatnie parę lat, było bezczeszczenie nagrobków przez meneli urządzających libacje na cmentarzu. Z wiadomych względów krytyka była w tym przypadku skierowana w stronę proboszcza, jako administratora cmentarza. Gdyby nie krytyczne artykuły na tym portalu to proceder trwałby do dzisiaj albo gdyby nie krytyczny artykuł "Grobowiec zacnych obywateli Brzeska zamieniony na śmietnik", to grobowiec ten pewnie byłby już całkowicie zawalony śmieciami.

I teraz niektórzy mają czelność mówić o walce z Kościołem i pytać krytykujących, żeby zastanowili się "co ja od siebie dałem tej brzeskiej nekropolii"?

Warto napisać jeszcze o jednej sprawie, nieznanej ani parafianom, ani mieszkańcom Brzeska. Otóż kierownik Delegatury Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Tarnowie wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie uszkodzenia cmentarza parafialnego. Postępowanie to zostało podjęte na wniosek Prokuratury Rejonowej w Brzesku, w sprawie zbadania stanu technicznego odnośnie zagrożenia zniszczeniem lub uszkodzeniem zabytku.  Gwoli wyjaśnienia: na wniosek proboszcza Drabika w dniu 8 kwietnia 2013 roku cmentarz został wpisany do rejestru zabytków decyzją Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Na podstawie oględzin cmentarza w sierpniu br. stwierdzono, że w murze od strony ul. Ogrodowej widoczne są ubytki struktury kamienia i spoin. Na cmentarzu znajduje się dobrze zachowany drzewostan (wymaga podjęcia prac związanych z pielęgnacją) oraz liczne samosiewy krzewów i drzew. Stan zachowania części nagrobków określono jako zły. Organ konserwatorski, decyzją z dnia 18 sierpnia 2022 roku,  nakazał właścicielowi cmentarza przeprowadzenie prac konserwatorskich i robót budowlanych z uwagi na zły stan zachowania cmentarza, tj. remontu ogrodzenia od ul. Ogrodowej, konserwacji elewacji północnej i wschodniej kaplicy grobowej rodziny Sumińskich-Ożegalskich, remontu odtworzeniowego sześciu historycznych grobowców znajdujących się w złym stanie technicznym oraz opracowanie inwentaryzacji drzewostanu znajdującego się na terenie nekropolii. Decyzja ta została przekazana do wiadomości Prokuratury Rejonowej w Brzesku.

Jak widać, administratora cmentarza czeka nie lada wyzwanie, ale aby sobie z nim poradzić, musi zmienić podejście do utrzymania cmentarza i zacząć myśleć o nim jak o elemencie gospodarstwa, jakim kieruje, a nie jak o nieruchomości, której najchętniej by się pozbył, bo „nie przynosi żadnych dochodów” - że zacytuję fragment z przedmiotowego komunikatu.

Na koniec pozwolę sobie zacytować fragment opinii jednego z czytelników: "Sprawa cmentarza jest bulwersująca. Robienie uników w sposób tak obłudny z zakłamaniem, jakie temu towarzyszy, poraża. Najsmutniejsze jest to, że dziecinna zabawa z przerzucaniem gorącego kartofla i zrzucaniem z siebie odpowiedzialności jest prowadzona przez ludzi, którzy mienią się tymi, którzy mają prawo do nieustannego oceniania i pouczania, jak należy żyć, by dawać świadectwo prawdzie. To groteskowe. Szczytem hipokryzji jest traktowanie uwag ludzi, których krewni spoczywają - w tym przypadku słowo spoczywają, brzmi dość niedorzecznie - na parafialnym cmentarzu, jako atak na Kościół. Właśnie taka postawa wyrządza Kościołowi największą krzywdę, gdyż wywołuje u ludzi, którzy czują się jego członkami ból i rozgoryczenie. Zaczynają wątpić w wartości, w których zostali wychowani i zadawać sobie pytanie: na Boga co się z moim Kościołem dzieje?"

Zbigniew Stós



comments powered by Disqus


Copyright © 2004-2022 Zbigniew Stos Wszelkie prawa zastrzezone.
Uwagi, opinie i komentarze prosze przesylac na adres portal.brzesko.ws@gmail.com